Ga naar hoofdinhoud

Gratis tool

Sunny 16

Kies je ISO en de lichtsituatie. Je krijgt de geadviseerde sluitertijd bij f/16 en gelijkwaardige combinaties.

Begin bij

De zonnige-16-regel is een vertrekpunt zonder lichtmeter: bij f/16 in volle zon is de sluitertijd ongeveer 1 gedeeld door je ISO. Voor film zonder meter, of als controle op een meting die je niet vertrouwt bij veel wit of veel zwart in beeld.

Bij sneeuw en strand meet je camera te licht en onderbelicht hij; die regel corrigeert dat door een stop erbij te rekenen. Werk je digitaal, kijk dan naar het histogram: bij een scene met veel wit hoort de piek rechts te liggen, niet in het midden.

sterrenhemelstraatlichtbinnenbewolktvolle zonEV 15
De zonnige-16-regel gaat uit van EV 15 in volle zon; elke andere situatie schuift daar hele stops vanaf.

Sluitertijd bij f/16

1/100

het vertrekpunt van de regel

Gelijkwaardige instellingen

Zelfde belichting; een opener diafragma geeft een kortere sluitertijd. De tweede regel is de dichtstbijzijnde hele stap die je camera kent.

f/2

1/6400

1/8000

f/2.8

1/3265

1/4000

f/4

1/1600

1/2000

f/5.6

1/816

1/1000

f/8

1/400

1/500

f/11

1/212

1/250

f/16

1/100

1/125

De lichtsituaties zijn vuistregels van een stop uit elkaar; de werkelijkheid zit ertussenin.

Verder rekenen

BelichtingsdriehoekSpeel met diafragma, sluitertijd en ISO en zie hoe ze elkaar in balans houden. Vind gelijkwaardige combinaties voor dezelfde belichting.RichtgetalBereken flitsafstand of diafragma uit het richtgetal van je flitser, met ISO-correctie.Golden hourZie de golden hour en blue hour voor elke plek en datum. Plan je shoot rond het mooiste licht van de dag.ND-filterTwee richtingen: welk grijsfilter heb je nodig voor een gewenste sluitertijd of fps, of welke sluitertijd krijg je met een filter dat je opzet.

Achtergrond

Hoe het werkt

De zonnige-16-regel

In volle zon belicht je correct bij f/16 met een sluitertijd van ongeveer 1 gedeeld door je ISO. Bij ISO 100 is dat 1/100 bij f/16. Een eeuwenoude vuistregel die nog steeds klopt.

Aanpassen aan het licht

Wordt het bewolkt, dan open je het diafragma stap voor stap: lichte bewolking een stop, zwaar bewolkt drie. De tool vertaalt elke lichtsituatie naar een werkbare instelling.

Praktisch voorbeeld

Zo reken je het uit

Belichten zonder meter, met alleen de lucht als aanwijzing.

  1. 01

    Zet je diafragma op f/16

    De hele regel gaat uit van f/16. Alles wat je daarna verandert is de sluitertijd.

  2. 02

    Kies je ISO

    ISO 100. In volle zon geeft de tool dan 1/100 seconde, wat neerkomt op de bekende vuistregel: sluitertijd is ongeveer 1 gedeeld door je ISO.

  3. 03

    Kijk naar de lucht

    Bewolkt kost twee stops: 1/25 seconde. Zwaar bewolkt kost er drie: 1/13 seconde.

  4. 04

    Reken terug naar wat je wilt

    Wil je die 1/25 niet uit de hand schieten, open dan het diafragma net zo veel stops als je de sluitertijd wilt verkorten. De regel geeft je een ijkpunt, niet een dwingende combinatie.

Veelgestelde vragen

Sunny 16

Waarom belichten zonder meter?

Het traint je oog en is handig bij oude camera's zonder meter, bij film, of als je snel wilt inschatten of je instellingen kloppen.

Werkt dit ook bij zonsondergang?

Dan zakt het licht snel. De tool geeft een startpunt, maar controleer je histogram, want de laatste minuten verandert de belichting hard.

Maatwerk tools

Bouw je eigen tool

Deze rekentools bouw ik zelf, in dezelfde stack waarmee ik webapps voor bedrijven maak. Een calculator, planner of dashboard voor jouw werk kan net zo goed.

Webapps bekijken Sparren over jouw idee